Άρθρα :: Βιβλιοθήκη articles :: selected column

επιλογή γλώσσας
choose language

Tι είναι αυτό που σε τρώει;

εικόνα εξωφύλλου άρθρου (Tι είναι αυτό που σε τρώει;)

Το Ανθρώπινο Στίγμα. Στίγμα… στίγμα… Θυμάμαι ότι πριν ξεκινήσω να διαβάζω το βιβλίο ενός από τους αγαπημένους μου συγγραφείς, βρισκόμουν να κοιτάω με μεγάλη επιμονή και με βλέμμα δανεισμένο από μάσκα αρχαίας τραγωδίας το μπεζ ταβάνι μου…

…το οποίο χρόνια τώρα αποδείχτηκε φίλος μου εγκάρδιος σε πολλές αμπελοφιλοσοφικές μου αναζητήσεις. Πηδώντας από τετραγωνικό μέτρο σε τετραγωνικό μέτρο του ταβανιού μου, προσπαθώ να μαντέψω για ποιό στίγμα θέλει να μιλήσει o Philip Roth. Mιας και αρέσκομαι να τσαλαβουτάω στις λακκούβες της φαντασίας μου, αρχίζω τα «μήπως» και τα «άραγε» κι όπου με βγάλει, Philip. Αν αδικήσω το έργο σου, την πολύτιμη σκέψη σου, τη λυσσασμένη πένα σου, να με συμπαθάς γιατί έκανα ό, τι καλύτερο μπορούσα.

Το «Επίτομον Λεξικόν της Ελληνικής Γλώσσης» από την Πάπυρος-Λαρούς νικάει πανηγυρικά το ταβάνι μου, δίνοντας μία κάποια επίλυση στον προβληματισμό μου. Στίγμα: μικρά έγχρωμος κηλίς επί τίνος επιφάνειας|| (μτφ.) ηθική κηλίς, όνειδος|| οργανική ανωμαλία, αποτέλεσμα σωματικής ή διανοητικής εκφυλίσεως|| (Ζωολ.) άνοιγμα, εις το οποίον καταλήγουν αι τραχείαι των εντόμων, των αραχνομόρφων κτλ. Μπορώ με σιγουριά να αποκλείσω τις τραχείες ζοφερών εντόμων, των οποίων η ανατομία ελπίζω ότι δεν αφορά τον Roth. Αλλά το ερώτημα παραμένει, επιμένει και γιγαντώνεται ωσάν νοητική χιονοστιβάδα (υπερβολές).

Μήπως το Ανθρώπινο Στίγμα αναφέρεται σε κάποια παρέκκλιση στην ανθρώπινη ανατομία; Φαντάζομαι τον πρωταγωνιστή Coleman Silk να είναι υποχείριο κάποιας σωματικής ατέλειας, ενός στίγματος που τον ακολουθεί σε όλη του την ζωή. Ίσως να βρίσκεται υπόλογος απέναντι σε μία ολόκληρη πουριτανική και αδίστακτη αμερικάνικη κοινωνία-ορισμός του politically correctness, δηλητηριασμένη με το μικρόβιο του ρατσισμού και το μολυσμένο αγιασμό παστόρων του αμερικάνικου ονείρου. Μία κοινωνία που ακόμα βλέπει λευκά σεντόνια, πυρσούς και τα 3 Κ ν’ ανεμίζουν πλάι σε μανιφέστο ισότητας.

εικόνα άρθρου (Tι είναι αυτό που σε τρώει;)

Ίσως, ο Silk να είναι μία ωρολογιακή βόμβα κι αν εκραγεί ίσως και να ξεσκεπάσει σκελετούς και ακαθαρσίες μίας κοινωνίας φοβισμένης και κονσερβοποιημένης. Μπορεί πάλι να είναι ένας, κατά λάθος, Προμηθέας Δεσμώτης, που δίνει λίγο-λίγο απ’ το συκώτι του, ώστε η αμερικάνικη κοινωνία να μπορεί να τρώει ήσυχα τον καθωσπρεπισμό που την τρώει σε ένα τελετουργικό αυτοκανιβαλισμού. Ένας καθηγητής πανεπιστημίου των κλασσικών σπουδών (δεν διάλεξε τυχαία ο Roth αυτό το επάγγελμα για το λογοτεχνικό του «παιδί»), ο οποίος κατηγορείται για ρατσιστική συμπεριφορά εναντίον κάποιων έγχρωμων μαθητών του και απομακρύνεται από την αποστειρωμένη ακαδημαϊκή παιδική χαρά ως ένας εν δυνάμει διαφθορέας ανηλίκων. Μόνο που δεν είναι ακριβώς έτσι τα πράγματα. Mόνο που υπάρχουν μυστικά και τα μυστικά αυτά έρπονται προς το δημόσιο φως. Πόσες στρώσεις ψέματος θαρρείς πως μπορούν να καλύψουν μία αλήθεια και πόσες αβάσιμες κατηγορίες θαρρείς πως μπορούν να εξαπολύσουν ένα άγριο κυνήγι μαγισσών; Πολλές στην πρώτη και μία στην δεύτερη κι έτσι ήταν, καλό μου, στις ανά τους αιώνες των αιώνων, Αμήν, κοινωνίες απανταχού της Γης.

Ο Nathan Zuckerman (όχι, για τελευταία φορά, δεν είναι ο μπατζανάκης-προπάππος-εξάδελφος του Zuckeberg) είναι ο παρατηρητής των Παθών του οσιομάρτυρα Silk και μέσα από τα δικά του «μάτια», θα βιώσεις το Θείο Δράμα του πρωταγωνιστή, θα σιχτιρίσεις τον ντουνιά και θα αφεθείς στην ιστορία μέχρι να βρεις λύτρωση. Θα την βρεις; Δικό σου θέμα, δεν ανακατεύομαι.

εικόνα άρθρου (Tι είναι αυτό που σε τρώει;)

There is truth and then again there is truth. For all that the world is full of people who go around believing they've got you or your neighbor figured out, there really is no bottom to what is not known. The truth about us is endless. As are the lies.

Philip Roth,The Human Stain

Ο Coleman Silk είναι ένας αμνός που οδηγείται στην σφαγή, μα από ποιον; Από την κοινωνία. Ποια είναι αυτή, ρε παιδιά; Δεν την βλέπω! Μα, είμαι εγώ που καμιά φορά πνίγομαι από την αδικία τριγύρω μου, εσύ που δεν ξέρω ποιός είσαι αλλά κάτι μοιραστήκαμε εδώ, μέσα από καλώδια και adsl συνδέσεις, είναι ο γείτονας, ο πρώην κατάδικος νυν άνεργος, ο ναρκομανής στην πλατεία, οι καθηγητές του Πανεπιστημίου των Αγίων Πάντων και της Πεφωτισμένης Ενόρασης, η ταμίας στο σούπερ-μάρκετ, ο ιδιοκτήτης του οίκου ανοχής στην οδό Μακριά-από-μένα-κι-όπου-θέλει-ας-είναι, ο παπάς της ενορίας σου, ο δάσκαλος που σ’ έκανε να μισήσεις ένα μάθημα κι αν δεν το είχε κάνει, ποιός ξέρει ποιoς θα ήσουν σήμερα, η κοπέλα πίσω από το αλεξίσφαιρο σε χαμόγελα τζάμι στην εκάστοτε δημόσια υπηρεσία που άθελα της σ΄ έκανε πάλι και βλαστήμησες το έθνος σου που Άξιον Δεν Εστί, το βλέπεις και το βλέπω. Αν θες να ακουμπήσεις, να αφουγκραστείς αυτή την πολυσυζητημένη, αόρατη και φταίει-για-όλα κοινωνία, διάβασε το “Τhe Human Stain” του Philip Roth. Έχει πάρει μία κοινωνία που τον τρώει, την έχει κάνει χαρτί και μελάνι και σου την δίνει, έτσι απάνθρωπη και όμορφη που είναι, να την ζήσεις. Όσο ακόμα οι σελίδες γυρίζουν. Μέχρι το τελευταίο σημείο στίξης μετά το οποίο είσαι εσύ απέναντι στο ταβάνι σου και τους τέσσερις τοίχους σου που σε προφυλάσσουν μόλις και μετά βίας από τον πρώην κατάδικο, τον ναρκομανή στην πλατεία, τους καθηγητές του αναγνωρισμένου Πανεπιστημίου των Αγίων Πάντων και όλους αυτούς τους γεμάτους στίγματα συνανθρώπους σου, που τσιρίζουν με την σιωπή τους ότι η κοινωνία δεν είναι αόρατη. Είναι ένα ον που κινείται και τρώει ζωές. Εσένα, σε ρωτώ, τι σε τρώει;

A.

Kάτι που ίσως σ’ ενδιαφέρει (ή όχι): Το βιβλίο “The Human Stain” γυρίστηκε σε ταινία το 2003 από τον σκηνοθέτη Robert Benton, με πρωταγωνιστές τους Anthony Hopkins, Nicole Kidman, Gary Sinise και Ed Harris. Το βιβλίο είναι κατά πολύ καλύτερο της ταινίας, καθώς φαντάζομαι ότι θα είναι εξαιρετικά δύσκολο για οποιονδήποτε να υποδυθεί τους χαρακτήρες του Roth με το τόσο βάθος που τους δίνει. Δεν παύει να είναι όμως μία πολύ καλή ταινία.

Άλλα έργα του συγγραφέα: Αmerican Pastoral, Zuckerman Unbound, I Married a Communist, Exit Ghost, The Anatomy Lesson

Κείμενα (Πηγές)

  • http://www.ojosdepapel.com/Blogs/JuanAntonioGonzalezFuentes/Blog/Un-retrato-fotografico-de-Philip-Roth
  • http://www.apieceofmonologue.com/2011/02/essential-important-jewish-fiction.html
  • http://www.newrepublic.com/article/112615/renoir-philip-roth-unmasked-shanghai-calling-reviews
  • http://online.wsj.com/article/SB10001424052748704654004575517782933600268.html
  • http://datonomy.blogspot.gr/2012/04/american-dream-for-individual.html
εικόνα αρθρογράφου (Αλεξία Τζιώγα)

σχετικά με τον αρθρογράφο
Αλεξία Τζιώγα

If the world would shut up, even for a while, perhaps we would start hearing the distant rhythm of an angry young tune, and recompose ourselves.

Artcore magazine's footer