Άρθρα :: Ταινιοθήκη articles :: selected column

επιλογή γλώσσας
choose language

05.12
2016

A Bout de Souffle, του Jean-Luc Godard

εικόνα εξωφύλλου άρθρου (A Bout de Souffle, του Jean-Luc Godard)

Τι ακριβώς μπορεί να ειπωθεί και να γραφτεί για μία ταινία – μέλος της πιο εκλεκτής ελίτ; Εκείνης της χούφτας δηλαδή ταινιών που άλλαξε τον τρόπο που φτιάχνεται, βλέπεται και γίνεται αντιληπτό το σινεμά. Το 1959, ο ομφάλιος λώρος με το παραδοσιακό και την πεπατημένο κόβεται οριστικά και αμετάκλητα. Μία νέα γλώσσα αρθρώνει τις πρώτες τις λέξεις με στόμφο και αγριάδα. Ληξιαρχική πράξη γέννησης του ρεύματος της γαλλικής nouvelle vague (νέο κύμα) και εμβατήριο εφόδου του μοντερνισμού στην έβδομη τέχνη. Ο Jean-Luc Godard άφησε τους απανταχού σινεφίλ "A Bout de Souffle" (Με κομμένη την ανάσα).

εικόνα άρθρου (A Bout de Souffle, του Jean-Luc Godard)

Ποια ήταν όμως ακριβώς τα σημεία τομής που εισήγαγε ο Godard και χάρισαν στο ντεμπούτο του μία θέση στο κινηματογραφικό πάνθεον; Καταρχάς και καταρχήν, η πλήρης αποκοπή από τις συμβάσεις της κλασικής αφήγησης, η οποία έπνιγε μία τέχνη που πάσχιζε να ανεξαρτητοποιηθεί από όλα τα σημεία αναφοράς της (το θέατρο, τη λογοτεχνία, τις προφορικές παραδόσεις). Ένα απλό, στα όρια του απλοϊκού για να πούμε την αλήθεια, σενάριο μετατρέπεται με συνοπτικές διαδικασίες σε ένα αναρχικό ποίημα, σε ένα σύμβολο αποδέσμευσης και ελευθερίας. Η προσχηματική πλοκή αφήνει επιτέλους το πεδίο ορθάνοιχτο στον αυτοσχεδιασμό και τον αυθορμητισμό, τα υποτιθέμενα βαρυσήμαντα γεγονότα περνούν και χάνονται σαν στιγμιότυπα.

Την ίδια στιγμή, φαινομενικά επουσιώδη συμβάντα εκτείνονται χρονικά και περιγράφονται με πρωτοφανή λεπτομέρεια. Ο διάλογος διατηρεί την εξέχουσα θέση του, απαγκιστρωμένος όμως από λογοτεχνίζουσες ή θεατρογενείς συνιστώσες. Αφήνεται στη φυσική ροή του δρόμου, του φλερτ, της παρόρμησης. Το στυλιζάρισμα ενυπάρχει στα πάντα, γίνεται προτεραιότητα και απώτερος σκοπός και αποκτά τη δική του ταυτότητα, τον δικό του ζωτικό χώρο. Είναι πλέον αμιγώς και αδιαπραγμάτευτα κι-νη-μα-το-γρα-φι-κό.

εικόνα άρθρου (A Bout de Souffle, του Jean-Luc Godard)

Το μοντάζ θα γίνει κοφτερό και αναιδές, με 200 σφυγμούς το λεπτό, γεμάτο δίψα για ζωή, περιπέτεια και ερωτισμό. Τα ρακόρ, τα απότομα jump cuts, η ηχητική επένδυση, ανοίγουν νέους ορίζοντες στην κατασκευή και τη θέαση μιας ταινίας. Η δράση θα δραπετεύσει από τα στενά όρια των στούντιο και θα ξεχυθεί στους παρισινούς δρόμους, οι οποίοι θα αποκαλύψουν την ωμή γοητεία τους. Η κάμερα δεν έχει ανάγκη τους τρίποδες και τις ράγες, κυκλοφορεί δίχως χαλινάρια και περιορισμούς. Όλα τα αγόρια θα θέλουν να μιλήσουν, να καπνίσουν και να οδηγήσουν σαν τον Jean-Paul Belmondo. Όλα τα κορίτσια θα ζηλέψουν τα ρούχα, το χτένισμα, τις γκριμάτσες της Jean Seberg.

εικόνα άρθρου (A Bout de Souffle, του Jean-Luc Godard)

Μέσα σε όλο αυτό τον οργασμικό ορυμαγδό, ο Godard αφήνει τις πρώτες υπόνοιες υπαρξιστικού στοχασμού, στοιχείου που κυριαρχεί στην πρώτη περίοδο του έργου του (πριν τη δριμεία και ολίγον ανοργασμική μαοϊκή πολιτική στράτευση) και βρίσκει μάλλον την κορύφωσή της στην περσόνα του «Τρελού Πιερό», έξι χρόνια αργότερα. Ο Godard θα προσπαθήσει να ψηλαφίσει το αόρατο, αυτό που ξεπερνά τις σκέψεις και τα αισθήματα, αυτό που υπερβαίνει τα γεγονότα και τις πράξεις. Θα ψάξει να βρει την άχρωμη εκείνη ζώνη που περιλαμβάνει όλη τη χρωματική παλέτα και πάντοτε (ξε)γλιστρά ανάμεσα στα επεισόδια που φτιάχνουν τη ζωή. Προς το παρόν, θα μας μάθει τι θα πει dégeulasse, αφήνοντας μια παραπονιάρικη στερνή πνοή.

A Bout de Souffle, του Jean-Luc Godard
Είδος: Δραματική
Διάρκεια: 90'

*Aναδημοσίευση από το cinedogs.gr, κινηματογραφικό συνεργάτη του Artcore magazine

εικόνα αρθρογράφου (Aureliano Buendia)

σχετικά με τον αρθρογράφο
Aureliano Buendia

Οργάνωσε τριανταδύο ένοπλες εξεγέρσεις και τις έχασε όλες. Απόκτησε δεκαεφτά αρσενικά παιδιά από δεκαεφτά διαφορετικές γυναίκες που εξοντώθηκαν όλα το ένα μετά το άλλο μέσα σε μια και μόνη νύχτα πριν το μεγαλύτερο φτάσει στην ηλικία των τριανταπέντε χρόνων. Ο ίδιος επέζησε μετά από δεκατέσσερις απόπειρες δολοφονίας, εβδομήντα τρεις ενέδρες κι ένα εκτελεστικό απόσπασμα. Έζησε, παρ' όλο που ήπιε με τον καφέ του μια δόση στρυχνίνης, που θα ήταν αρκετή για να σκοτώσει ένα άλογο.

Artcore magazine's footer